Μετά από μάχη τουλάχιστον τριών ετών ανάμεσα στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και τις τράπεζες που αντιδρούσαν, το Ψηφιακό ευρώ εγκρίθηκε από την Επιτροπή Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Όπως μετέδωσε το Ρώϋτερς η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα εξασφάλισε την κοινοβουλευτική υποστήριξη για τη δημιουργία ενός ψηφιακού ευρώ. “Ενός ηλεκτρονικού μέσου πληρωμών που στοχεύει να καταστήσει την ευρωζώνη λιγότερο εξαρτημένη από τις αμερικανικές πιστωτικές κάρτες σε μια εποχή που οι διατλαντικές σχέσεις είναι σε ύφεση”.
Οι Τραπεζίτες της Ευρώπης είχαν εκφράσει αντιρρήσεις για το σχέδιο εισαγωγής του ψηφιακού ευρώ εξαιτίας πιθανών απωλειών στα έσοδά τους, τις οποίες υπολόγιζαν σε περίπου 3 έως 4 δισ. ευρώ στη διάρκεια τεσσάρων ετών.
Η αντίσταση των τραπεζών τελικά κάμφηκε. Σύμφωνα με τις δηλώσεις στελεχών της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας η δημιουργία του ψηφιακού ευρώ θα απαιτήσει το ποσό των περίπου 1,3 δισ. ευρώ. Η ΕΚΤ θα παρέχει την αναγκαία υποδομή, ενώ οι εμπορικές τράπεζες και οι πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών θα προσφέρουν ψηφιακές υπηρεσίες σε ευρώ στους πελάτες τους.
Τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα προβλέπεται να αποζημιωθούν για τη συμμετοχή τους στο πρόγραμμα κι αυτός είναι ένας ισχυρός λόγος για να καμφθούν οι ανησυχίες τους.
Οι “πάροχοι” υπηρεσιών πληρωμών, αντιθέτως προβλέπεται ότι θα καταβάλλουν τέλη, ωστόσο δηλώνεται ότι αυτά θα είναι χαμηλότερα από αυτά που ισχύουν για τις τρέχουσες συναλλαγές με κάρτες.
Οι τράπεζες θα μπορούν να καλύψουν το κόστος μέσω των τελών που θα εισπράττουν από τους παρόχους για τις υπηρεσίες ψηφιακού ευρώ. Είναι αυτές που θα παρέχουν και στους χρήστες την εφαρμογή smartphone που χρειάζονται για να πληρώνουν με ψηφιακά ευρώ.
Με τη σειρά τους οι πάροχοι υπηρεσιών ψηφιακού ευρώ, θα μπορούν να έχουν έσοδα επειδή θα προβλέπεται ανώτατο όριο στις χρεώσεις που χρεώνονται για τις ψηφιακές πληρωμές σε ευρώ και το ανώτατο όριο θα είναι χαμηλότερο από αυτό που χρεώνουν σήμερα διεθνείς εταιρείες όπως η Mastercard ή η Visa.
Το ψηφιακό ευρώ αναμένεται να κυκλοφορήσει ως το 2029, έως τότε θα υπάρξει πιλοτική εφαρμογή του. Προϋπόθεση για αυτό είναι να συμφωνήσουν όλα τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να εγκριθεί η απόφαση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στην ολομέλεια στο Στρασβούργο μέσα στον προσεχή Ιούλιο.
Στόχος είναι η τελική συμφωνία και με όλες τις χώρες της Ε.Ε να έχει ολοκληρωθεί ως το τέλος του 2026.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Euronews στόχος της δημιουργίας του ψηφιακού ευρώ είναι η “ενίσχυση της ευρωπαϊκής αυτονομίας στις πληρωμές απέναντι στην κυριαρχία του αμερικανικού δολαρίου”.
Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), οι ισχυροί αμερικανικοί πάροχοι πληρωμών Visa και Mastercard αντιπροσωπεύουν σήμερα το 61% των πληρωμών με κάρτα στη ζώνη του ευρώ και σχεδόν όλες τις διασυνοριακές συναλλαγές με κάρτα.
Η δημιουργία ψηφιακού νομίσματος στην Ευρώπη περιλαμβάνεται στα μέτρα που προτάθηκαν για την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης. Πρόκειται για μια “ψηφιακή μορφή χρήματος, που θα εκδίδεται και θα υποστηρίζεται από την ΕΚΤ, και θα συμπληρώνει τα μετρητά και τις υπάρχουσες τραπεζικές υπηρεσίες”
Σύμφωνα με την πρόταση, οι καταναλωτές θα μπορούν να κατέχουν ψηφιακά ευρώ σε ένα ειδικό πορτοφόλι, με την επιφύλαξη ορίου κατοχής που δεν έχει ακόμη καθοριστεί. Το σύστημα θα υποστηρίζει τόσο ηλεκτρονικές όσο και μη ηλεκτρονικές πληρωμές. Η ψηφοφορία στην Επιτροπή χαρακτηρίστηκε “ιστορική” ενώ έγινε δεκτή με ανακούφιση από την ΕΚΤ.
Με την απόφαση αυτή η Ευρωπαϊκή Ένωση γίνεται η δεύτερη οικονομική οντότητα που προτίθεται να αναπτύξει ψηφιακό νόμισμα. Η Κίνα έχει ήδη εισαγάγει το ψηφιακό γιουάν, ενώ η Ρωσία έχει ανακοινώσει ότι το ψηφιακό της ρούβλι θα τεθεί σε λειτουργία τον Σεπτέμβριο του 2026. Οι ΗΠΑ εγκατέλειψαν τα σχέδια για ψηφιακό νόμισμα από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα μετά την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να υποστηρίξει την ανάπτυξη σταθερών κρυπτονομισμάτων.