Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα, η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας εξετάζει ριζικές αλλαγές στον εκλογικό νόμο, οι οποίες αναμένεται να τεθούν σε δημόσια διαβούλευση το επόμενο διάστημα παράλληλα με τη διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης.
Τα κύρια σενάρια που εξετάζονται περιλαμβάνουν:
- Αλλαγή του ορίου εισόδου στη Βουλή: Εξετάζεται η αύξηση του ορίου από το 3% στο 5%, με στόχο τον περιορισμό της πολυδιάσπασης του πολιτικού σκηνικού.
- Επαναχάραξη Εκλογικών Περιφερειών: Σχέδιο για τη δημιουργία 7 μεγάλων περιφερειών σε όλη τη χώρα, αντί των σημερινών 59.
- Μείωση του αριθμού των Βουλευτών: Συζητείται η μείωση της σύνθεσης της Βουλής στους 250 βουλευτές.
- Υβριδικό Σύστημα Εκλογής:
- Περίπου οι μισοί βουλευτές να εκλέγονται σε μονοεδρικές περιφέρειες.
- Κατάργηση ή περιορισμός του σταυρού προτίμησης (λίστα) για ένα τμήμα των εδρών.
- Τροποποίηση του Bonus: Εξέταση νέων κανόνων για το bonus εδρών του πρώτου κόμματος, ενδεχομένως με βάση τη διαφορά από το δεύτερο κόμμα, ώστε να διευκολυνθεί ο σχηματισμός αυτοδύναμης κυβέρνησης.
Παρόλο που ο Πρωθυπουργός είχε απορρίψει στο παρελθόν τη σεναριολογία, οι πρόσφατες εισηγήσεις από στελέχη του κόμματος συνδέουν τις αλλαγές αυτές με την ανάγκη για πολιτική σταθερότητα και θεσμικό εκσυγχρονισμό ενόψει των επόμενων εθνικών εκλογών
Αναλυτικότερα, το σχέδιο που επεξεργάζεται η κυβέρνηση περιλαμβάνει:
- Το «Γερμανικό Μοντέλο» με ελληνική προσαρμογή: Εξετάζεται ένα υβριδικό σύστημα όπου οι μισοί βουλευτές (π.χ. 125) θα εκλέγονται σε μονοεδρικές περιφέρειες και οι υπόλοιποι μέσω λίστας (χωρίς σταυρό προτίμησης) σε μεγάλες περιφέρειες.
- Ριζική Διοικητική Αναδιάρθρωση:
- 7 Μεγάλες Περιφέρειες: Αντικατάσταση των σημερινών 59 εκλογικών περιφερειών από επτά ευρύτερες ενότητες σε όλη την επικράτεια.
- Μείωση Βουλευτών: Ο αριθμός των εδρών σχεδιάζεται να μειωθεί από 300 σε 250, με στόχο ένα πιο ευέλικτο σχήμα.
- Όριο Εισόδου και Bonus:
- Αύξηση στο 5%: Προτείνεται η αύξηση του πλαφόν εισόδου στη Βουλή από το 3% στο 5% για τον περιορισμό της κοινοβουλευτικής πολυδιάσπασης.
- Νέο Σύστημα Bonus: Επαναπροσδιορισμός του bonus εδρών ώστε να εξαρτάται από τη διαφορά μεταξύ πρώτου και δεύτερου κόμματος, ενισχύοντας την προοπτική αυτοδυναμίας.
- Χρονοδιάγραμμα Εφαρμογής: Λόγω των συνταγματικών περιορισμών, οι αλλαγές αυτές, αν ψηφιστούν, αναμένεται να εφαρμοστούν από τις μεθεπόμενες εκλογές (πιθανώς το 2031), εκτός αν επιτευχθεί ευρεία πλειοψηφία 200 βουλευτών για άμεση ισχύ.
- Επιστολική Ψήφος: Παράλληλα, έχει ήδη κατατεθεί νομοσχέδιο για την καθιέρωση της επιστολικής ψήφου και στις εθνικές εκλογές για τους Έλληνες του εξωτερικού, με τη δημιουργία διακριτής περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού.
Ο Πρωθυπουργός έχει δηλώσει ότι στόχος είναι η πολιτική σταθερότητα και η αποφυγή της ακυβερνησίας, θέτοντας τις προτάσεις αυτές σε άτυπη δημόσια διαβούλευση το επόμενο διάστημα.