Κατηγορηματική απάντηση του προέδρου της Βουλής στους τρεις ανεξάρτητους βουλευτές που ζητούν να εμφανίζεται η «Συμμαχία Ελλήνων» ως κοινοβουλευτικά εκπροσωπούμενο κόμμα. Η επιστολή στους δημοσκόπους, ο κανόνας των δέκα βουλευτών και η παρέμβαση Δουδωνή.
Μια επιστολή προς τις εταιρείες δημοσκοπήσεων ήταν αρκετή για να προκαλέσει παρέμβαση από την κορυφή της Βουλής. Ο Νικήτας Κακλαμάνης έθεσε σαφή όρια στις διεκδικήσεις τριών ανεξάρτητων βουλευτών που εμφανίζονται ως εκπρόσωποι της «Συμμαχίας Ελλήνων», ξεκαθαρίζοντας ότι ο συγκεκριμένος σχηματισμός δεν διαθέτει αναγνωρισμένη Κοινοβουλευτική Ομάδα.
Η τοποθέτηση του προέδρου της Βουλής ήταν χαρακτηριστική:
«Οι δημοσκόποι ας κάνουν ό,τι θέλουν. Για τη Βουλή δεν υπάρχει καμία τέτοια Κοινοβουλευτική Ομάδα».
Πίσω από τη συγκεκριμένη φράση βρίσκεται μια συζήτηση που αφορά όχι μόνο τη σύνθεση του Κοινοβουλίου, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζονται οι πολιτικοί σχηματισμοί στις δημοσκοπήσεις.
Η επιστολή που προκάλεσε την παρέμβαση
Στο επίκεντρο βρίσκονται τρεις ανεξάρτητοι βουλευτές, οι Γιώργος Μανούσος, Διονύσης Βαλτογιάννης και Γιάννης Δημοτροκάλλης, οι οποίοι προέρχονται από τους «Σπαρτιάτες» και συνδέονται πολιτικά με τη «Συμμαχία Ελλήνων», σχηματισμό με τον οποίο έχει συμπράξει ο Ηλίας Κασιδιάρης.
Οι τρεις βουλευτές απευθύνθηκαν σε εταιρείες δημοσκοπήσεων, ζητώντας να συμπεριλαμβάνεται ο σχηματισμός στις μετρήσεις ως κόμμα που εκπροσωπείται στο ελληνικό Κοινοβούλιο.
Το αίτημα αυτό προκάλεσε την αντίδραση του Νικήτα Κακλαμάνη, ο οποίος, ενημερώνοντας τους κοινοβουλευτικούς συντάκτες στις 29 Οκτωβρίου, διαχώρισε την πολιτική δήλωση των βουλευτών από την επίσημη κοινοβουλευτική τους ιδιότητα.
«Αυτοί μπορεί να δηλώνουν ό,τι θέλουν», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Και συμπλήρωσε ότι για τη Βουλή των Ελλήνων οι συγκεκριμένοι βουλευτές δεν αποτελούν Κοινοβουλευτική Ομάδα.
Ο αριθμός «10» που κλείνει τη συζήτηση
Το βασικό επιχείρημα του προέδρου της Βουλής στηρίζεται στον Κανονισμό του Κοινοβουλίου.
Για τη συγκρότηση νέας Κοινοβουλευτικής Ομάδας απαιτείται η συμμετοχή τουλάχιστον δέκα βουλευτών.
Οι τρεις ανεξάρτητοι δεν πληρούν αυτή την προϋπόθεση και, συνεπώς, δεν μπορούν να αποκτήσουν την ιδιότητα αναγνωρισμένης Κοινοβουλευτικής Ομάδας απλώς δηλώνοντας ότι εκπροσωπούν έναν κοινό πολιτικό σχηματισμό.
Η διάκριση έχει ουσιαστική σημασία.
Ένας βουλευτής μπορεί να δηλώνει την πολιτική του ένταξη ή υποστήριξη σε συγκεκριμένο κόμμα. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι το κόμμα αποκτά αυτομάτως Κοινοβουλευτική Ομάδα, με την αντίστοιχη θεσμική αναγνώριση.
Με αυτή τη διευκρίνιση ο Νικήτας Κακλαμάνης επιχείρησε να αποσαφηνίσει το ζήτημα, χωρίς να υπεισέλθει στις επιλογές των εταιρειών δημοσκοπήσεων.
Το πραγματικό παρασκήνιο: Γιατί μπήκαν στο κάδρο οι δημοσκόποι
Το ενδιαφέρον της υπόθεσης βρίσκεται στο γεγονός ότι η διαφωνία δεν ξεκίνησε από αίτημα αναγνώρισης Κοινοβουλευτικής Ομάδας στη Βουλή, αλλά από την επιδίωξη συγκεκριμένης παρουσίασης της «Συμμαχίας Ελλήνων» στις δημοσκοπήσεις.
Η εμφάνιση ενός κόμματος ως κοινοβουλευτικά εκπροσωπούμενου μπορεί να επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζεται δημόσια η πολιτική του παρουσία.
Ωστόσο, άλλο είναι η δυνατότητα μιας δημοσκοπικής εταιρείας να καταγράφει την υποστήριξη προς έναν πολιτικό σχηματισμό και άλλο η επίσημη αναγνώρισή του ως Κοινοβουλευτικής Ομάδας.
Αυτή ακριβώς τη διάκριση ανέδειξε η παρέμβαση Κακλαμάνη.
Ο πρόεδρος της Βουλής δεν ανακοίνωσε απαγόρευση δημοσκοπικής μέτρησης της «Συμμαχίας Ελλήνων». Διευκρίνισε ότι δεν υφίσταται η συγκεκριμένη Κοινοβουλευτική Ομάδα.
Η παρέμβαση Δουδωνή και η πολιτική διάσταση
Στο παρασκήνιο της υπόθεσης καταγράφεται και η παρέμβαση του βουλευτή Επικρατείας του ΠΑΣΟΚ και συνταγματολόγου Παναγιώτη Δουδωνή, ο οποίος έθεσε το ζήτημα στη Διάσκεψη των Προέδρων.
Ο βουλευτής συνέδεσε τη δημοσκοπική παρουσίαση του σχηματισμού με το ευρύτερο νομικό και θεσμικό πλαίσιο που αφορά την πολιτική δραστηριότητα του Ηλία Κασιδιάρη.
Σύμφωνα με τις δημοσιευμένες τοποθετήσεις του, υποστήριξε ότι δεν μπορεί να προβάλλεται ως κοινοβουλευτικά εκπροσωπούμενος ένας σχηματισμός που δεν διαθέτει την αντίστοιχη θεσμική ιδιότητα.
Η παρέμβαση Δουδωνή αναδεικνύει μια επιπλέον διάσταση: τη συζήτηση για τη σχέση ανάμεσα στην κοινοβουλευτική εκπροσώπηση, την εκλογική νομοθεσία και τη δημοσκοπική αποτύπωση.
Πρόκειται, ωστόσο, για διακριτά ζητήματα, τα οποία δεν ταυτίζονται νομικά.
Η φράση που έμεινε από τη Βουλή
Η ουσία της παρέμβασης Κακλαμάνη συνοψίζεται σε μια θεσμική διευκρίνιση: οι πολιτικές συνεργασίες και οι δηλώσεις των ανεξάρτητων βουλευτών δεν μεταβάλλουν από μόνες τους την επίσημη κοινοβουλευτική σύνθεση.
Η Βουλή αναγνωρίζει Κοινοβουλευτικές Ομάδες με βάση τον Κανονισμό της και όχι με βάση επιστολές προς δημοσκοπικές εταιρείες.
Και κάπως έτσι, μια υπόθεση που ξεκίνησε από τη δημοσκοπική παρουσίαση της «Συμμαχίας Ελλήνων» κατέληξε σε δημόσια παρέμβαση του προέδρου της Βουλής.
Το μήνυμα Κακλαμάνη ήταν σαφές: η πολιτική αυτοπαρουσίαση είναι ένα πράγμα και η θεσμική κοινοβουλευτική αναγνώριση κάτι διαφορετικό.