Το δρόμο για την πολυαναμενόμενη αδειοδότηση των περιφερειακών τηλεοπτικών σταθμών ανοίγει το νομοσχέδιο που κατατέθηκε στη Βουλή, επιχειρώντας να βάλει τέλος σε ένα καθεστώς πολυετούς μεταβατικότητας που επικρατεί στον χώρο της περιφερειακής τηλεόρασης.
Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου, θεσπίζεται νέο πλαίσιο για την αδειοδότηση και λειτουργία παρόχων περιεχομένου επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης περιφερειακής εμβέλειας, με στόχο – όπως αναφέρεται – την αντικειμενική ενημέρωση, την ποιοτική στάθμη των προγραμμάτων, τον σεβασμό της ανθρώπινης αξίας και την προστασία ανηλίκων.
Το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης αναλαμβάνει κεντρικό ρόλο στη διαδικασία, καθώς θα είναι η αρμόδια αρχή που θα χορηγεί τις άδειες ανά περιφερειακή ζώνη για χρονικό διάστημα δέκα ετών.
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά το γεγονός ότι οι τηλεοπτικοί σταθμοί που θα αδειοδοτηθούν θα υποχρεούνται να εκπέμπουν σε υψηλή ευκρίνεια (HD), ενώ το νομοσχέδιο διαχωρίζει για πρώτη φορά με σαφήνεια τις άδειες σε δύο κατηγορίες: ενημερωτικού και μη ενημερωτικού προγράμματος.
Για τα ενημερωτικά κανάλια προβλέπεται η ύπαρξη καθημερινών πρωτότυπων δελτίων ειδήσεων, πολιτικού σχολιασμού και ενημερωτικών εκπομπών, ενώ τα μη ενημερωτικά κανάλια θα μπορούν να εστιάζουν σε ψυχαγωγικό, αθλητικό, μουσικό ή εκπαιδευτικό περιεχόμενο.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο τρόπος καθορισμού του αριθμού των αδειών ανά περιφερειακή ζώνη. Το νομοσχέδιο προβλέπει ότι ο αριθμός τους θα εξαρτάται από την τεχνική χωρητικότητα των πολυπλεκτών, τις δυνατότητες του προτύπου DVB-T2, αλλά και τις υποχρεώσεις προσβασιμότητας για άτομα με αναπηρία, όπως υπότιτλοι για κωφούς και βαρήκοους, ακουστική περιγραφή και διερμηνεία στην ελληνική νοηματική γλώσσα.
Ωστόσο, το υπουργείο αφήνει σαφές αποτύπωμα προστασίας των ήδη λειτουργούντων σταθμών, καθώς προβλέπεται ρητά ότι ο αριθμός των αδειών δεν μπορεί να είναι μικρότερος από τον αριθμό των σημερινών περιφερειακών σταθμών που εκπέμπουν νόμιμα σε κάθε περιφερειακή ζώνη, συμπεριλαμβανομένων των δημοτικών τηλεοπτικών σταθμών.
Η διαδικασία αδειοδότησης θα ξεκινήσει με πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος από το ΕΣΡ. Οι ενδιαφερόμενοι θα έχουν τουλάχιστον 60 ημέρες προθεσμία για να υποβάλουν αιτήσεις, καταβάλλοντας παράβολο 1.000 ευρώ και εγγυητική επιστολή ύψους 10.000 ευρώ.
Εφόσον οι αιτήσεις δεν υπερβαίνουν τον αριθμό των διαθέσιμων αδειών, η διαδικασία θα ολοκληρώνεται σε μία φάση με έλεγχο των δικαιολογητικών. Αν όμως οι υποψήφιοι είναι περισσότεροι από τις διαθέσιμες άδειες, θα ενεργοποιείται δεύτερη φάση αξιολόγησης με ποιοτικά κριτήρια που θα καθορίζει το ΕΣΡ.
Με το νέο πλαίσιο η κυβέρνηση επιχειρεί να κλείσει μία εκκρεμότητα που παραμένει ανοιχτή επί δεκαετίες στον τηλεοπτικό χάρτη της περιφέρειας. Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι πόσοι σταθμοί θα διεκδικήσουν άδεια, πόσοι θα καταφέρουν να ανταποκριθούν στις νέες τεχνικές και οικονομικές απαιτήσεις και αν η διαδικασία θα οδηγήσει τελικά σε έναν πιο συμπαγή και οργανωμένο περιφερειακό τηλεοπτικό χάρτη ή σε νέα πεδία αντιπαράθεσης μεταξύ των καναλαρχών της περιφέρειας.
Πόσους δημοσιογράφους και εργαζόμενους υποχρεώνονται να απασχολούν
Σημαντικές αλλαγές φέρνει το νομοσχέδιο για την αδειοδότηση των περιφερειακών τηλεοπτικών σταθμών, καθώς για πρώτη φορά μπαίνουν συγκεκριμένα ελάχιστα όρια απασχόλησης δημοσιογράφων και εργαζομένων ως προϋπόθεση για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας.
Το νέο πλαίσιο συνδέει άμεσα την αδειοδότηση με τη διατήρηση θέσεων εργασίας, επιβάλλοντας στους υποψήφιους παρόχους περιεχομένου να διαθέτουν συγκεκριμένο αριθμό προσωπικού ανάλογα με την περιοχή εκπομπής και το είδος του προγράμματος.
Το μεγαλύτερο βάρος πέφτει στην Αττική, όπου οι σταθμοί ενημερωτικού χαρακτήρα θα πρέπει να απασχολούν τουλάχιστον 30 εργαζόμενους, εκ των οποίων οι 11 υποχρεωτικά δημοσιογράφοι. Για τα μη ενημερωτικά κανάλια της ίδιας ζώνης ο πήχης τοποθετείται στους 20 εργαζόμενους, με τουλάχιστον 5 δημοσιογράφους.
Στη Θεσσαλονίκη και τη Χαλκιδική τα ενημερωτικά κανάλια θα πρέπει να διαθέτουν τουλάχιστον 20 εργαζόμενους, εκ των οποίων 7 δημοσιογράφους, ενώ τα μη ενημερωτικά 15 εργαζόμενους και 4 δημοσιογράφους.
Για τις περισσότερες περιφερειακές ζώνες της χώρας – μεταξύ των οποίων η Κρήτη, η Πάτρα, η Λάρισα, ο Βόλος, η Καλαμάτα και τα Ιωάννινα – το ελάχιστο όριο διαμορφώνεται στους 15 εργαζόμενους για τα ενημερωτικά κανάλια, από τους οποίους οι 6 θα πρέπει να είναι δημοσιογράφοι.
Στις μικρότερες περιφερειακές ζώνες, όπως τα Δωδεκάνησα, οι Κυκλάδες, η Σάμος, η Λέσβος και η Φλώρινα, προβλέπεται κατώτατο όριο 10 εργαζομένων για τα ενημερωτικά κανάλια, εκ των οποίων οι 4 δημοσιογράφοι.
Το ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι το νομοσχέδιο δίνει σημαντική ευελιξία στους σταθμούς ως προς τον τρόπο κάλυψης των θέσεων αυτών. Το απαιτούμενο προσωπικό δεν είναι υποχρεωτικό να απασχολείται αποκλειστικά με συμβάσεις πλήρους απασχόλησης.
Αντίθετα, οι σταθμοί μπορούν να υπολογίζουν στο ελάχιστο προσωπικό εργαζόμενους με μερική απασχόληση, συνεργάτες με συμβάσεις παροχής ανεξάρτητων υπηρεσιών, προσωπικό εταιρειών παραγωγής που εργάζεται αποκλειστικά για λογαριασμό τους, ακόμη και εργαζόμενους συνδεδεμένων επιχειρήσεων.
Με άλλα λόγια, το νομοσχέδιο δεν επιβάλλει αποκλειστικά μόνιμες προσλήψεις, αλλά επιτρέπει τη συμπλήρωση των απαιτούμενων οργανικών θέσεων μέσω ευρύτερων μορφών συνεργασίας.
Παράλληλα, οι υποψήφιοι σταθμοί θα πρέπει να αποδεικνύουν την ύπαρξη του απαιτούμενου προσωπικού μέσω των στοιχείων του συστήματος ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ, συμβάσεων συνεργασίας και σχετικών βεβαιώσεων. Σε ορισμένες περιπτώσεις θα μπορούν να υποβάλλουν υπεύθυνη δήλωση με την οποία δεσμεύονται ότι θα καλύψουν το απαιτούμενο προσωπικό εντός της προθεσμίας που προβλέπει ο νόμος μετά τη χορήγηση της άδειας.
Η συγκεκριμένη διάταξη θεωρείται από τις πλέον κρίσιμες του νομοσχεδίου, καθώς συνδέει ευθέως την αδειοδότηση με τη διατήρηση δημοσιογραφικών και τεχνικών θέσεων εργασίας. Την ίδια στιγμή, όμως, αφήνει ανοιχτό παράθυρο για πιο ευέλικτες μορφές απασχόλησης, στοιχείο που αναμένεται να αποτελέσει αντικείμενο συζήτησης τόσο στους τηλεοπτικούς σταθμούς όσο και στις ενώσεις εργαζομένων του κλάδου.
Δείτε ►ΕΔΩ το σχέδιο νόμου.