Την ίδια ώρα που στην Αττάλεια της Τουρκίας πραγματοποιείται η 31η Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή (COP31) η τελευταία έκθεση της Oxfam International με τίτλο «Disaster Divide», αποκαλύπτει ότι το κλίμα καταστρέφεται από το πλουσιότερο 0,1% του παγκόσμιου πληθυσμού που ρυπαίνει περισσότερο από το φτωχότερο 44%.
Και η αλήθεια είναι ότι το στοιχείο αυτό θέτει σε άλλη βάση τις συζητήσεις για το κλίμα καθώς όλες οι προσπάθειες για τον περιορισμό της αύξησης της μέσης θερμοκρασίας στους 1,5 βαθμούς Κελσίου, πέφτουν πάνω στον τοίχο του πλουσιότερου 0,1% του πλανήτη.
Τα στοιχεία της έκθεσης «Disaster Divide», είναι σοκαριστικά. Και μας υπενθυμίζουν ότι η μάχη για το κλίμα είναι άνιση και ότι οι τεράστιες καταστροφές από την κλιματική κρίση που βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, έχουν ονοματεπώνυμο.
Η λέξη σοκαριστικά δεν είναι υπερβολική. Σύμφωνα με τη μοντελοποίηση της Oxfam, οι εκπομπές ενός έτους του πλουσιότερου 1% συνδέονται με 1,9 εκατ. επιπλέον θανάτους από την ακραία ζέστη σε ορίζοντα 100 ετών.
Όμως, το πιο σοκαριστικό απ’ όλα τα στοιχεία είναι εκείνο που καταδεικνύει ότι οι εταιρείες των υπερπλούσιων του πλανήτη θησαυρίζουν καταστρέφοντας το κλίμα και στη συνέχεια θησαυρίζουν αναλαμβάνοντας τα έργα αποκατάστασης σε περιοχές που έχουν καταστραφεί από mega πυρκαγιές και φονικές πλημμύρες που συνδέονται άμεσα με την αλλαγή στο κλίμα.
Θησαυρίζουν και καταστρέφοντας και ανοικοδομώντας
Στην έκθεσή της η Oxfam International παρουσιάζει τον δείκτη Destroy & Rebuild (Καταστροφή και Ανοικοδόμηση). Συνολικά εντόπισε 217 εταιρείες, από επιχειρήσεις υψηλών εκπομπών έως εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην πρόληψη και την αποκατάσταση των ζημιών που προκαλούνται από την κλιματική κρίση.
Σύμφωνα με την ανάλυση των μετοχικών συμμετοχών, η BlackRock και η Vanguard εμφανίζονται ως επενδυτές στο 92% των εταιρειών του δείκτη, με συνολική αξία συμμετοχών άνω του 1 τρισ. δολαρίων.
Είναι χαρακτηριστικό ότι BlackRock και Vanguard εμφανίζονται με σημαντικές μετοχικές θέσεις τόσο στην πετρελαϊκή ExxonMobil όσο και στην Tetra Tech, εταιρεία μηχανικών και διαχείρισης έργων.
Στις 13 Μαΐου 2026, η κομητεία του Μάουι ανέθεσε στην Tetra Tech σύμβαση 3.571.838 δολαρίων για τη διαχείριση της αποκατάστασης μετά την καταιγίδα Kona του Μαρτίου του 2026.
Η Blackston επί έξι χρόνια διαχειριζόταν κεφάλαια που είχαν ταυτόχρονα πλειοψηφική συμμετοχή στη SERVPRO, που αναλαμβάνει καθαρισμούς και ανακατασκευές μετά από πυρκαγιές και πλημμύρες, και συμμετοχή στη Lightstone Generation, που κατείχε μία από τις μεγαλύτερες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής με άνθρακα στις ΗΠΑ
Η Bernhard Capital Partners εμφανίζει ως ενεργές επενδύσεις τόσο τη LEMOINE, που αναλαμβάνει έργα αποκατάστασης, όσο και τη Delta Utilities, που διαχειρίζεται δίκτυα διανομής φυσικού αερίου.
Η έκθεση παραθέτει επίσης πρόβλεψη σύμφωνα με την οποία η παγκόσμια αγορά αποκατάστασης καταστροφών θα φτάσει τα 92 δισ. δολάρια ετησίως έως το 2029, από 70 δισ. δολάρια.
Τα βασικά στοιχεία της έκθεσης
Η Oxfam αποδίδει σε περίπου 1.000 δισεκατομμυριούχους 486 εκατ. τόνους CO₂ (διοξειδίου του άνθρακα) το 2025, κατανέμοντας τις άμεσες εκπομπές και τις εκπομπές από την αγοραζόμενη ενέργεια των εταιρειών ανάλογα με το ποσοστό ιδιοκτησίας.
Το πλουσιότερο 0,1% του παγκόσμιου πληθυσμού, περίπου 8 εκατ. άνθρωποι, έχει μεγαλύτερες εκπομπές από το φτωχότερο 44%, δηλαδή από 3,5 δισ. ανθρώπους.
Σύμφωνα με τη μοντελοποίηση της Oxfam, οι εκπομπές ενός έτους του πλουσιότερου 1% συνδέονται με 1,9 εκατ. επιπλέον θανάτους από ζέστη σε ορίζοντα 100 ετών. Η εκατονταετία είναι η περίοδος στην οποία αθροίζονται οι εκτιμώμενοι θάνατοι.
Τι προτείνει η Oxfam
Στην έκθεση η Oxfam International καταθέτει πέντε προτάσεις προκειμένου η τρομακτική ανισότητα να αρχίσει να μειώνεται. Συγκεκριμένα προτείνει:
1] Φορολόγηση των υψηλότερων εισοδημάτων και περιουσιών, με ιδιαίτερα υψηλούς φόρους στα ιδιωτικά τζετ και μεγαλύτερη φορολόγηση του πλούτου που επενδύεται σε ρυπογόνους κλάδους.
2] Περισσότερη χρηματοδότηση για την κλιματική προσαρμογή, με τουλάχιστον τριπλασιασμό έως το 2035 και χορήγηση των πόρων ως επιχορηγήσεων μέσω των κλιματικών ταμείων του ΟΗΕ.
3] Εθνικά σχέδια με προθεσμίες για τη μείωση της ανισότητας, με στόχο το συνολικό εισόδημα του πλουσιότερου 10% να μην υπερβαίνει εκείνο του φτωχότερου 40%.
4] Δημόσια προστασία απέναντι στις καταστροφές και στην ακρίβεια, με ανθεκτικές υποδομές, συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης και εκκένωσης, κοινωνική προστασία, πλαφόν στις τιμές τροφίμων και δημόσια διανομή τροφίμων.
5] Μόνιμη φορολόγηση των υπερκερδών, όρια στα κέρδη και στις τιμές, απαγόρευση της κερδοσκοπίας, διάσπαση μονοπωλίων και ενίσχυση δημόσιων εναλλακτικών.