Με τον «τίτλο» του αιχμαλώτου, άλλοι απέφυγαν την εφεδρεία την περίοδο της ανασφάλειας που ακολούθησε την τουρκική εισβολή, άλλοι εξασφάλισαν ετήσιο επίδομα €2.000 χωρίς να είναι δικαιούχοι, ενώ άλλοι απέφυγαν το στρατοδικείο.
Η τελευταία κατηγορία αφορά όλους όσοι δεν παρουσιάστηκαν στις μονάδες τους όταν κηρύχθηκε επιστράτευση την περίοδο της τουρκικής εισβολής, με αποτέλεσμα να κηρυχθούν λιποτάκτες κινδυνεύοντας να φυλακιστούν αλλά και να στιγματιστούν.
Για να αποφύγουν τη λιποταξία, ίσως ο μοναδικός τρόπος ήταν να εξασφαλίσουν βεβαίωση από κάποιο αξιωματικό της Εθνικής Φρουράς ότι υπηρέτησαν την περίοδο της τουρκικής εισβολής και διετέλεσαν αιχμάλωτοι.
Δυστυχώς, στις περιπτώσεις αυτές, από τη στιγμή κατά την οποία κάποιος εξασφάλισε με οποιοδήποτε τρόπο πιστοποιητικό αιχμαλώτου είναι σχεδόν αδύνατο να αποδειχθεί ότι δεν παρουσιάστηκε όταν τον κάλεσε η πατρίδα.
Αυτό προκύπτει από όσα ανέφερε ενώπιον της κοινοβουλευτικής επιτροπής Προσφύγων και Αιχμαλώτων το μέλος διευθυντικής ομάδας της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, Άκης Κίκας, ο οποίος ανέφερε πως όταν ζητήθηκαν στοιχεία τα οποία δικαιολογούσαν τη συμπερίληψη ορισμένων στον κατάλογο όσων λαμβάνουν επίδομα αιχμαλώτου πολέμου, η απάντηση ήταν ότι τα στοιχεία είχαν καταστραφεί.
Πιο αναλυτικά ο κ. Κίκας ανέφερε ότι η πορεία του κάθε στρατεύσιμου (που κατατάγηκε ο καθένας, που υπηρέτησε, πότε απολύθηκε, πότε παρουσιάστηκε έφεδρος κ.ο.κ.) καταγραφόταν στα στρατολογικά μητρώα. Όπως εξήγησε, τα επίσημα μητρώα κάποιων μονάχων ξέμειναν στις περιοχές που κατελήφθησαν από τους Τούρκους κατά τη διάρκεια της εισβολής.
Όπως είπε, αρκετές από τις 130 περιπτώσεις ατόμων, τα οποία δηλώθηκαν ως αιχμάλωτοι και δεν περιλαμβάνονταν στον κατάλογο του Ερυθρού Σταυρού, είχαν καταχωριστεί πολύ μεταγενέστερα, δηλαδή τη δεκαετία του 1990 ή τη δεκαετία του 2000.
Και ο κ. Κίκας συνέχισε: «Όταν ρωτήσαμε, με ποια δικαιολογητικά έγιναν οι καταχωρήσεις αιχμαλώτων, μας είπαν ότι είχαν προσκομιστεί δικαιολογητικά από τους αιτητές που καταδείκνυαν ότι διετέλεσαν αιχμάλωτοι. Όταν ζητήσαμε να δούμε τα δικαιολογητικά, μας είπαν ότι επειδή παρήλθε η ελάχιστη απαιτούμενη περίοδος φύλαξής τους, τα στοιχεία είχαν καταστραφεί».
«Ως Ελεγκτής δεν μπορώ να επιβεβαιώσω πως οι μεταγενέστερες καταχωρήσεις ήταν τεκμηριωμένες», ξεκαθάρισε ο κ. Κίκας. Στο σημείο αυτό ο βουλευτής Ζαχαρίας Κουλίας παρατήρησε, πως όταν έγιναν οι καταχωρήσεις δεν υπήρχαν τα επιδόματα για να σκεφτεί κάποιος να επωφεληθεί δηλώνοντας πως είναι αιχμάλωτος.
Ο κ. Κίκας υπέδειξε πως υπήρχε άλλο κίνητρο, υπό την έννοια ότι οι αιχμάλωτοι δεν υπηρετούσαν στην εφεδρεία. Για τη συγκεκριμένη πτυχή, μέλος του διοικητικού συμβουλίου του Συνδέσμου Αιχμαλώτων, παρατήρησε τα ακόλουθα: «Επειδή έχει λεχθεί ότι δεν υπήρχε οποιοδήποτε οικονομικό κίνητρο για την εγγραφή οποιουδήποτε ως αιχμάλωτου, να αναφέρω πως το πιο σημαντικό κίνητρο δεν ήταν το οικονομικό.
Το πιο σημαντικό την τότε εποχή ήταν το στρατοδικείο που επικρέματο πάνω σε όσους δεν εμφανίζονταν. Γι’ αυτό κάποιοι, οι οποίοι όταν είχαν κληθεί (το 1974) στην εφεδρεία και δεν παρουσιάστηκαν, μεταγενέστερα αποτάθηκαν σε αξιωματικούς οι οποίοι τους υπέγραψαν ότι συμμετείχαν στον πόλεμο για να γλυτώσουν το στρατοδικείο και στη συνέχεια κατέθεσαν το σχετικό έγγραφο στο στρατολογικό γραφείο και δηλώθηκαν αιχμάλωτοι. Οπόταν, κυρίαρχο δεν ήταν, τότε, το οικονομικό. Και, βεβαίως, με την ιδιότητα του αιχμαλώτου που αποκτούσαν, δεν παρουσιάζονταν ούτε στην εφεδρεία».
Εξάλλου, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Αιχμαλώτων, Βάσος Χρίστου, ανέφερε πως κάποια άτομα εξασφάλισαν πιστοποιητικά από αξιωματικούς, οι οποίοι δεν ήταν καν στα πεδία των μαχών (για να έχουν εικόνα της όλης κατάστασης) ή από αξιωματικούς οι οποίοι την τότε εποχή ήταν τραυματίες σε νοσοκομεία από το πραξικόπημα. Υπάρχουν στοιχεία, είπε, για να προσθέσει πως προσωπικά γνωρίζει τρεις τέτοιες περιπτώσεις.
Σχετικά με την αξιοπιστία των καταχωρήσεων στα διάφορα μητρώα, ο κ. Κίκας ανέφερε ότι παρατηρήθηκαν και αδυναμίες στον τρόπο επικοινωνίας μεταξύ του υπουργείου Άμυνας και των Κοινωνικών Ασφαλίσεων στις οποίες διαβιβάζονταν τα σχετικά μητρώα των αιχμαλώτων. «Διαπιστώσαμε», είπε, «πως το μητρώο που χρησιμοποιεί η Εθνική Φρουρά παρουσιάζει διαφορές συγκρινόμενο με το μητρώο των Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Υπάρχουν καταχωρήσεις στις Κοινωνικές Ασφαλίσεις που δεν ξέρουμε πως προέκυψαν».
Στο σημείο αυτό άφησε αιχμές για το χειρισμό του όλου ζητήματος αναφέροντας και τα εξής: «Δεν μπορεί κάποιος να μας απαντήσει πώς έχουν περιληφθεί κάποια ονόματα στον κατάλογο των Κοινωνικών Ασφαλίσεων, γεγονός το οποίο μας προκαλεί ανησυχίες. Ιδιαίτερη ανησυχία μας δημιουργεί και το γεγονός πως κάποιες από αυτές τις περιπτώσεις αρχικά είχαν απορριφθεί και στην πορεία εγκρίθηκαν. Δεν μπορέσαμε να πάρουμε ικανοποιητικές εξηγήσεις ποιος έκανε τη συγκεκριμένη εγγραφή».
Λόγος για παρέμβαση πολιτικών για συμπερίληψη στον κατάλογο δύο ατόμων που δεν ήταν δικαιούχα
Σχετικά με την παρέμβαση πολιτικών προσώπων δύο κομμάτων (ενός μικρού και ενός μεγάλου), ο πρόεδρος των αιχμαλώτων ανέφερε τα εξής: «Δυστυχώς, δύο άτομα, τα οποία δεν ήταν δικαιούχοι, ήρθαν και μας είπαν ότι βοηθήθηκαν από κόμματα να περιληφθούν στον κατάλογο αγνοουμένων χωρίς να δικαιούνται». Όπως εξήγησε, οι δύο δεν ήταν δικαιούχοι επειδή κατείχαν μόνο πιστοποιητικό εγκλωβισμένου.
«Κάποιοι πολιτικοί τους προσέγγισαν και τους είπαν “θα σας βοηθήσω” και τους βοήθησαν, δεν ξέρω με ποιον τρόπο. Αλλά αυτοί δεν υπήρχαν ούτε στο μητρώο του Ερυθρού Σταυρού, ούτε στο μητρώο του υπουργείου Άμυνας».
Στο σημείο αυτό ο βουλευτής Ζαχαρίας Κουλίας ρώτησε κατά πόσον τα άτομα αυτά εξακολουθούν να είναι εγκλωβισμένοι, οπόταν ο κ. Χρίστου απάντησε: «Όχι. Ήταν εγκλωβισμένοι τότε και είχαν σχετική πιστοποίηση από τον Ερυθρό Σταυρό.
Αυτή την πιστοποίηση την παρουσίασαν στις Κοινωνικές Ασφαλίσεις και στην πορεία άρχισαν να λαμβάνουν επίδομα ως αιχμάλωτοι, ενώ δεν ήταν. Οι Κοινωνικές Ασφαλίσεις δέχτηκαν το πιστοποιητικό ωσάν να ήταν αιχμάλωτοι. Αυτοί λαμβάνουν επίδομα τώρα. Έχω τα στοιχεία τους και ήδη τα έδωσα σε αρμοδίους».
Πάντως, ο πρόεδρος των αιχμαλώτων, ο οποίος έστειλε και σχετική επιστολή στον Αρχηγό Αστυνομίας, αναμένεται να κατονομάσει και τους πολιτικούς οι οποίοι φέρονται να έβαλαν από το παράθυρο στους λήπτες του επιδόματος τουλάχιστον δύο άτομα. Βεβαίως, οι δύο περιπτώσεις προφανώς δεν έχουν σχέση με τις πιθανές υποθέσεις λιποταξίας.
Υπενθυμίζεται, ότι ο Γενικός Ελεγκτής εντόπισε τουλάχιστον έξι άτομα τα οποία λαμβάνουν τιμητικό επίδομα αιχμαλώτου χωρίς αυτό να to δικαιούνται !!