Tην κατάθεση στη Βουλή της πρότασης της Νέας Δημοκρατίας για τη Συνταγματική Αναθεώρηση ανακοίνωσε επισήμως την Τρίτη ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, σε συνέχεια της σχετικής παρουσίασης που είχε προηγηθεί στις αρχές Μαΐου (περισσότερα εδώ).
«Συνεπής στις δεσμεύσεις της, η Νέα Δημοκρατία καταθέτει, σήμερα, στη Βουλή την πρότασή της για τη Συνταγματική Αναθεώρηση. Εναν Οδικό Χάρτη που εκσυγχρονίζει τη δημόσια ζωή και το πολιτικό σύστημα, αντιμετωπίζοντας παθογένειες δεκαετιών. Ταυτόχρονα, όμως, ανοίγοντας και τον δρόμο για τις μεγάλες μεταρρυθμίσεις που έχει ανάγκη η πατρίδα μας, βαδίζοντας στον 21ο αιώνα», ανέφερε ο κ. Μητσοτάκης, αναδεικνύοντας περαιτέρω:
«Η εισήγησή μας περιλαμβάνει τολμηρές τομές σε όλα τα πεδία: από την αλλαγή του άρθρου περί ευθύνης υπουργών, μέχρι την ανάδειξη της ηγεσίας της Δικαιοσύνης με εμπλοκή των ίδιων των δικαστών. Και από την προστασία της χώρας από κάθε απειλή πτώχευσης, μέχρι την προστασία των πολιτών από την επιβολή αναδρομικών φόρων. Και ακόμη, τη σύνδεση της μονιμότητας στο Δημόσιο με την αξιολόγηση των υπαλλήλων του.
»Ταυτόχρονα, προβλέπει ρυθμίσεις ώριμες στην κοινωνία, όπως η δυνατότητα ίδρυσης και ιδιωτικών πανεπιστημίων και η επέκταση της Επιστολικής Ψήφου σ’ όλους τους εκλογείς. Ενώ μεριμνά για το μέλλον και λαμβάνει μέτρα για την κλιματική κρίση, ενισχύοντας την προστασία του περιβάλλοντος. Αναγνωρίζοντας την προσιτή στέγη ως υποχρέωση της Πολιτείας. Και θέτοντας την Τεχνητή Νοημοσύνη στην υπηρεσία της ατομικής και της κοινωνικής ευημερίας».
«Στόχος μας», δηλώνει ο Πρωθυπουργός, «είναι το 2030 –χρονιά που συμπληρώνονται 200 χρόνια από την επίσημη συγκρότηση του κράτους μας– να συναντηθούμε με το μέλλον, έχοντας για πυξίδα έναν σύγχρονο Καταστατικό Χάρτη. Γι’ αυτό και καλώ όλες τις πολιτικές δυνάμεις να καταθέσουν τις θέσεις τους, αντί να απέχουν όπως σήμερα. Αλλά και κάθε Ελληνίδα και Έλληνα να ενημερωθούν για αυτήν τη θεσμική αλλαγή που αφορά, τελικά, την καθημερινότητα όλων μας».
Κομβικές παρεμβάσεις της πρότασης αφορούν τον τρόπο επιλογής της ηγεσίας των ανωτάτων δικαστηρίων, με μεγαλύτερη συμμετοχή του δικαστικού σώματος, καθώς και την αναθεώρηση του άρθρου περί ευθύνης υπουργών, με στόχο την ενίσχυση του ρόλου της Δικαιοσύνης και τη μείωση της πολιτικής εμπλοκής στις σχετικές διαδικασίες.
Ο εισηγητής της ΝΔ στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος, Ευριπίδης Στυλιανίδης, έχει κάνει λόγο για «κορυφαία κοινοβουλευτική διαδικασία», στην οποία δεν αντιπαρατίθενται κυβέρνηση και αντιπολίτευση, αλλά «δοκιμάζεται η ωριμότητα όλου του πολιτικού συστήματος και η δυνατότητα του να δημιουργεί συναινέσεις».
Ευχαριστώντας τον Πρωθυπουργό για την εμπιστοσύνη που έδειξε στο πρόσωπό του αναθέτοντάς του το ρόλο του εισηγητή της πλειοψηφίας, ο βουλευτής Ροδόπης μίλησε για μία κορυφαία κοινοβουλευτική διαδικασία, όπου όπως τόνισε, δεν αντιπαρατίθενται κυβέρνηση και αντιπολίτευση, αλλά δοκιμάζεται η ωριμότητα όλου του πολιτικού συστήματος και η δυνατότητα του να διαλέγεται υπεύθυνα, νηφάλια και επιστημονικά τεκμηριωμένα και να δημιουργεί συναινέσεις.
Επίσης, συμπλήρωσε ο κ. Στυλιανίδης, δοκιμάζεται η δυνατότητα των πολιτικών κομμάτων και των βουλευτών να παρουσιάσουν καινοτόμες ιδέες και έξυπνες προτάσεις για την Ελλάδα του μέλλοντος.
Στο πλαίσιο αυτό, κάλεσε τις πολιτικές δυνάμεις, τους θεσμικούς φορείς, τους κοινωνικούς εταίρους, τους ειδικούς επιστήμονες να καταθέσουν τις απόψεις, τις ιδέες και τις προτάσεις τους, ενόψει της μετάβασης σε μια νέα εποχή, όπως προδίδει η ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας και το εξαιρετικά απρόβλεπτο διεθνές γεωπολιτικό περιβάλλον.
Η αναθεωρητική συζήτηση στην Προτείνουσα Βουλή, σημείωσε ο κ. Στυλιανίδης, έχει ως αποκλειστικό στόχο να επισημάνει διατάξεις που πρέπει να συμπληρωθούν, να αναθεωρηθούν, να καταργηθούν ή και να θεσπιστούν για πρώτη φορά. Τώρα θα αποφασιστεί τι πρέπει να αλλάξουμε, αλλά όχι πώς θα το αλλάξουμε. Το περιεχόμενο είναι το διακύβευμα της Αναθεωρητικής Βουλής που θα προκύψει μετά τις εκλογές από νέο συσχετισμό δυνάμεων και απαιτεί συναινέσεις.
Η επιτυχία επομένως του παρόντος εγχειρήματος είναι η Επιτροπή Αναθεώρησης της Προτείνουσας Βουλής να καταφέρει να αρθεί πάνω από τις τρέχουσες μικροκομματικές και διαχειριστικές αντιπαραθέσεις και να αποφασίσει το νέο καταστατικό Χάρτη της Χώρας με το βλέμμα στραμμένο όχι στις επόμενες εκλογές, αλλά στις επόμενες γενιές.
Γιατί, όπως υπογράμμισε, έχουμε χρέος να μην προσχωρήσουμε σε ένα ιδιότυπο συνταγματικό λαϊκισμό τον οποίο φαίνεται δυστυχώς να υιοθετεί η αντιπολίτευση. Η θεσμική λογική και η νηφάλια μετεξέλιξη της σύγχρονης Ελληνικής Πολιτείας δεν πρέπει να αφήσουμε να διαμορφωθεί από δημοσκοπικές αναλύσεις και ακραίες προσεγγίσεις που μπορεί εφήμερα να ικανοποιούν το λαϊκό αίσθημα ή τη δημοσιογραφική επιδίωξη της τηλεθέασης, αλλά μεσομακροπρόθεσμα καταστρέφουν τη βασική αρχή της δημοκρατίας μας, την Αρχή των Ελέγχων και των Ισορροπιών (Checks and Balances).
Οι θεσμικές αλλαγές που προτείνουμε, υπογράμμισε ο εισηγητής της ΝΔ για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, επιδιώκουν να αποκαταστήσουν την Αρχή των Ελέγχων και των Ισορροπιών της Δημοκρατίας μας, διορθώνοντας στρεβλώσεις του παρελθόντος και συμβάλλοντας στην μετάβαση σε ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό θεσμικό περιβάλλον.
«Εχουμε διδαχθεί από την ιστορία μας, ότι τα τελειότερα Σύνταγμα στα χέρια ασυνείδητων ή αδιάφορων λειτουργών απέτυχαν, ενώ ακόμα και ατελή Συντάγματα στα χέρια ευσυνείδητων λειτουργών λειτούργησαν τέλεια. Σήμερα έχουμε μια σπάνια ευκαιρία, αξιοποιώντας την εμπειρία απανωτών κρίσεων που αντιμετωπίσαμε με επιτυχία, να σχεδιάσουμε τον νέο Πολιτειακό Χάρτη της Πατρίδας μας, υπερβαίνοντας μικροκομματικές διαφορές και πάθη και να επιβεβαιώσουμε για ακόμη μια φορά τον Ελληνικό Λαό ότι η Παράταξη μας, από τότε που την ίδρυσε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, ταυτίστηκε πάντα με τις κορυφαίες επιλογές για το έθνος», κατέληξε στην ομιλία του στην ΚΟ της ΝΔ στις 7 Μαΐου, ο κ. Στυλιανίδης.
Η πρόταση της κυβερνητικής πλειοψηφίας οργανώνεται σε τέσσερις μεγάλες ενότητες: τις ταυτοτικές διατάξεις που συγκροτούν το «Πολιτιστικό Σύνταγμα», τις κοινωνικές διατάξεις του «Κοινωνικού Συντάγματος», τις θεσμικές αλλαγές που αφορούν τη λειτουργία του πολιτεύματος και τις αναπτυξιακές διατάξεις του λεγόμενου «Οικονομικού Συντάγματος».
Στο πεδίο των ταυτοτικών διατάξεων περιλαμβάνονται η συνταγματική προστασία της ελληνικής σημαίας και της ελληνικής γλώσσας, καθώς και η εισαγωγή ρυθμίσεων για την Τεχνητή Νοημοσύνη, με έμφαση στην προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων από ενδεχόμενες αρνητικές εφαρμογές της.
Στο κοινωνικό σκέλος, προτείνονται η επέκταση της υποχρεωτικής εκπαίδευσης από τα 9 στα 11 χρόνια, η αναθεώρηση του άρθρου 16 για την περαιτέρω απελευθέρωση της ανώτατης εκπαίδευσης και τη θεσμοθέτηση μη κρατικών πανεπιστημίων, η συνταγματική κατοχύρωση της διαγενεακής δικαιοσύνης και αλληλεγγύης, καθώς και ειδική πρόβλεψη για την προσιτή στέγη. Παράλληλα, ενισχύονται οι αναφορές στην προστασία του περιβάλλοντος και στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στις θεσμικές αλλαγές, τις οποίες η ΝΔ συνδέει με την ενίσχυση της αρχής των ελέγχων και ισορροπιών (Checks and Balances). Μεταξύ άλλων προτείνονται η ενίσχυση της εσωτερικής δημοκρατίας των κομμάτων, ο εκσυγχρονισμός των συνταγματικών διατάξεων για τα μέσα ενημέρωσης και το διαδίκτυο, η καθιέρωση εξαετούς θητείας για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, η εισαγωγή κανόνων για τη διενέργεια δημοψηφισμάτων και η επέκταση της επιστολικής ψήφου και στο εσωτερικό της χώρας.
Στο ίδιο πλαίσιο περιλαμβάνονται παρεμβάσεις για την ενίσχυση του κοινοβουλευτικού έργου, την καθιέρωση συνταγματικής υποχρέωσης τήρησης των αρχών καλής νομοθέτησης, τη βελτίωση της κυβερνητικής λειτουργίας μέσω ενιαίου σχεδίου κυβερνητικής πολιτικής, καθώς και αλλαγές στη λειτουργία των Ανεξάρτητων Αρχών και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Οι προτεινόμενες αναπτυξιακές διατάξεις αφορούν, μεταξύ άλλων, την προστασία της περιουσίας, τη δυνατότητα αξιοποίησης εγκαταλελειμμένων κτιρίων για κοινωνικούς σκοπούς, την απαγόρευση αναδρομικής φορολογικής επιβάρυνσης, τη θέσπιση σταθερού φορολογικού πλαισίου για στρατηγικές επενδύσεις και τη συνταγματική κατοχύρωση της δημοσιονομικής βιωσιμότητας.
Η διαδικασία
Μετά την κατάθεση της πρότασης, ο Πρόεδρος της Βουλής αναμένεται να ζητήσει από τα κόμματα να ορίσουν τους εκπροσώπους τους στην Επιτροπή Αναθεώρησης. Στη συνέχεια θα εκλεγεί το προεδρείο της Επιτροπής, θα οριστούν οι εισηγητές των κομμάτων, για να εκκινήσει η επεξεργασία των προτάσεων πριν από τις σχετικές ψηφοφορίες στην Ολομέλεια.
Η διαδικασία προβλέπει ότι για κάθε αναθεωρητέα διάταξη απαιτείται αυξημένη πλειοψηφία σε δύο διαδοχικές θητείες της Βουλής. Εφόσον μια πρόταση συγκεντρώσει 180 ψήφους στην παρούσα Βουλή, θα χρειαστεί 150 ψήφους στην επόμενη Αναθεωρητική Βουλή για να ολοκληρωθεί η αλλαγή. Αντίθετα, αν λάβει τώρα τουλάχιστον 150 ψήφους (το πιο πιθανό, με βάση τις μέχρι τώρα τοποθετήσεις της αντιπολίτευσης), τότε στην επόμενη Βουλή, μετά τις εκλογές, θα απαιτηθούν 180 ψήφοι.
Ακολουθήστε το Protagon στο Google News