Η επιλογή της κυβέρνησης να κλείσει πρόωρα τις λιγνιτικές μονάδες για το καλό μας, είχε σαν αποτέλεσμα να μας φλομώσει στους ρύπους από την αύξηση της χρήσης φυσικού αερίου.
Και είναι αυτή η διαπίστωση που καταδεικνύει ότι η πολιτική της κυβέρνησης Μητσοτάκη τόσο στην ενέργεια όσο και στο περιβάλλον είναι εντελώς αλλοπρόσαλλη και καταστροφική.
Γιατί δεν μπορεί η κατάργηση του λιγνίτη να οδηγεί σε εξάρτηση από το φυσικό αέριο, ορυκτό καύσιμο εξίσου επιβλαβές για τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον και παράλληλα εξαιρετικά ακριβό.
Και μάλιστα πιο ακριβό για την Ελλάδα από τις άλλες χώρες της ΕΕ καθώς αποκαλύφθηκε ότι πληρώνουμε κατά 12% ακριβότερα το αμερικανικό LNGαπό τις υπόλοιπες 26 χώρες της ΕΕ.
Τα δυστοπικά ευρήματα για τους ρύπους
Σύμφωνα με τη νέα έκθεση του The GreenTank «Τάσεις στο Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών στην ΕΕ και την Ελλάδα 2005-2025», στη χώρα μας τέσσερα είναι τα στοιχεία που πρέπει να προβληματίσουν και συγκεκριμένα:
1] Η Ελλάδα βρίσκεται στην 8η θέση στην ΕΕ, δύο θέσεις χαμηλότερα σε σχέση με πέρυσι, ως προς τη μείωση των εκπομπών από τους τομείς της παραγωγής ηλεκτρισμού και θερμότητας και της βιομηχανίας, μεταξύ του 2005 και του 2025 (-62.7%). Συγκριτικά με το 2024, η μείωση ήταν μόλις 1.8%.
2] Οι εκπομπές του τομέα καύσης αυξήθηκαν το 2025, φτάνοντας τους 15.9 εκατ. τόνους, λόγω της μεγάλης ανόδου στη χρήση ορυκτού αερίου και παρά τον περιορισμό του λιγνίτη. Οι μονάδες αερίου ευθύνονται πλέον για το 55% των εκπομπών του τομέα (8,8 εκατ. τόνοι διοξειδίου του άνθρακα).
3] Η Ελλάδα είναι πρώτη στην ΕΕ στις εκπομπές της ναυτιλίας με 15.4 εκατ. τόνους, ποσότητα συγκρίσιμη με τις εκπομπές ολόκληρου του τομέα παραγωγής ηλεκτρισμού & θερμότητας (15.9 εκατ. τόνοι).
4] Η πιο ρυπογόνος εγκατάσταση το 2025 παραμένει ο λιγνιτικός σταθμός του Αγ. Δημητρίου (2.7 εκατ. τόνοι), που έκλεισε οριστικά πριν από λίγες ημέρες. Όμως ακολουθούν στη λίστα τρία διυλιστήρια, ενώ στην 5η θέση κατατάχθηκε η πιο νέα μονάδα καύσης ορυκτού αερίου της χώρας (ΘΗΣ Αγ. Νικολάου ΙΙ).
Αντίθετα, σύμφωνα με τη νέα έρευνα, αξιοσημείωτη μείωση 5% μεταξύ 2024 και 2025 σημειώθηκε στο ανθρακικό αποτύπωμα της βιομηχανίας (11.7 εκατ. τόνοι), επίδοση σχεδόν δύο φορές καλύτερη του μέσου όρου της ΕΕ-27 (-2.6%) χάρη στην πρόοδο των δύο πιο ρυπογόνων βιομηχανικών κλάδων: Πτώση εκπομπών κατά 9.2% στη τσιμεντοβιομηχανία και 4.6% στα διυλιστήρια.
Εκτός στόχων συνολικά η ΕΕ
Η κατάσταση ξεφεύγει συνολικά στην ΕΕ καθώς κατά το 2025 τα 27 κράτη – μέλη επιβάρυναν την ατμόσφαιρα με 1,137 εκατ. τόνους διοξειδίου του άνθρακα μόλις 1.7% λιγότερο από το 2024.
Τα στοιχεία προβληματίζουν έντονα τους επιστήμονες καθώς καταδεικνύουν ότι η ΕΕ κινδυνεύει να χάσει το τρένο στη μάχη απέναντι στην κλιματική κρίση.
Μια κλιματική κρίση που σύμφωνα με την ανάλυση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος κατά την περίοδο 2021-2024, προκάλεσε οικονομικές απώλειες ύψους 208 δισεκατομμυρίων ευρώ σε περιουσιακά στοιχεία, ενώ η ίδια ανάλυση προειδοποιεί ότι η περαιτέρω επιδείνωσή τους θα οδηγήσει σε κλιμάκωση και των οικονομικών απωλειών.
Οι θάνατοι στην Ελλάδα από κλιματικά φαινόμενα
Αξίζει να σημειωθεί ότι η χώρα μας κατά την περίοδο 1980-2024 είχε οικονομικές απώλειες ύψους 18,3 δισ. ευρώ από ακραία καιρικά και κλιματικά φαινόμενα.
Όσον αφορά στους θανάτους ο αριθμός στην Ελλάδα είναι 14.096 , που την κατατάσσει περίπου στην 7η θέση στην ΕΕ.
Εν ολίγοις, η Ελλάδα έχει περίπου 2,2% των συνολικών οικονομικών απωλειών της ΕΕ, αλλά περίπου 3,2% των θανάτων. Δηλαδή το ανθρώπινο κόστος είναι δυσανάλογα υψηλό σε σχέση με το μερίδιό της στις οικονομικές ζημιές.