Στη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών για τη θαλάσσια ασφάλεια τον περασμένο Απρίλιο στο Μπαχρέιν, ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Τουρκίας, Αχμέντ Γιλντίζ, βρήκε νέα ευκαιρία για να επαναλάβει την τουρκική απόπειρα μετονομασίας των Στενών των Δαρδανελίων σε… «Τουρκικά Στενά» –μια πάγια επιδίωξη της Τουρκίας τα τελευταία χρόνια, με «όχημα» τη σχετική διατύπωση στη συμφωνία του 1950 για την ένταξή της στο ΝΑΤΟ.
Σχετικά Άρθρα
Ο Αχμέντ Γιλντίζ θέλησε τότε να διαβεβαιώσει ότι η Τουρκία «καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να εξασφαλίσει την ασφαλή και ελεύθερη διέλευση των πλοίων», για να υπενθυμίσει ότι «το καθεστώς διέλευσης μέσω των “Τουρκικών Στενών” –όπως στοχευμένα ανέφερε– ρυθμίζεται από τη Σύμβαση του Μοντρέ, η οποία καθιερώνει μια πολιτική και στρατιωτική ισορροπία στη Μαύρη Θάλασσα μεταξύ των παράκτιων και των μη παράκτιων χωρών από το 1936».
Η νέα αυτή τουρκική απόπειρα να «περάσει» ο όρος «Τουρκικά Στενά» για τα Δαρδανέλια, δεν έμεινε αναπάντητη από τον αναπληρωτή Μόνιμο Αντιπρόσωπο της Ελλάδας, Ιωάννη Σταματέκο, που μεταξύ άλλων υπενθύμισε πως «η Σύμβαση του Μοντρέ του 1936 είναι το μοναδικό διεθνές νομικό κείμενο που ρυθμίζει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά των Δαρδανελίων, στη Θάλασσα του Μαρμαρά και στον Βόσπορο, και εγγυάται την ελευθερία της ναυσιπλοΐας σε αυτά».
Αντίστοιχα, πρόσθεσε ο κ. Σταματέκος, «ο σεβασμός της ορολογίας της Σύμβασης του Μοντρέ αποσκοπεί στη διατήρηση και την επιβεβαίωση αυτής της ελευθερίας που κατοχυρώνεται σε αυτήν» και κλείνοντας παρατήρησε ότι «η χρήση του όρου “Τουρκικά Στενά” δεν συνάδει με τη Σύμβαση του Μοντρέ του 1936, όσον αφορά στο καθεστώς των Στενών. Η ορολογία σύμφωνα με τη Σύμβαση του Μοντρέ είναι “τα Στενά”, και συγκεκριμένα “Στενά των Δαρδανελίων, της Θάλασσας του Μαρμαρά και του Βοσπόρου”».
Σε επιστολή της, με ημερομηνία 8 Μαΐου 2026, προς τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ και τον πρόεδρο του Συμβουλίου Ασφαλείας, η Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Τουρκίας στον ΟΗΕ απάντησε στην παρέμβαση της Ελλάδας κατά την ενημέρωση του Συμβουλίου Ασφαλείας και την ένσταση για τη χρήση του όρου «Τουρκικά Στενά».
Η Αγκυρα χαρακτηρίζει την ελληνική ένσταση «ατυχή», υποστηρίζοντας ότι «απέσπασε την προσοχή από τα ουσιαστικά ζητήματα» και φάνηκε να εξυπηρετεί «εσωτερικές σκοπιμότητες» αντί να συμβάλει στους στόχους της συνεδρίασης.
Η Τουρκία «απορρίπτει σταθερά και πλήρως τους αβάσιμους ισχυρισμούς της Ελλάδας», υπογραμμίζεται, με την παράλληλη επισήμανση ότι ο όρος «Τουρκικά Στενά» αποτελεί «καθιερωμένη γεωγραφική έκφραση» που αναφέρεται συλλογικά στο Στενό της Κωνσταντινούπολης και στα Στενά των Δαρδανελίων, που, όπως σημειώνεται, «βρίσκονται εντός και υπό την κυριαρχία της Δημοκρατίας της Τουρκίας».
Ο όρος, επιμένει η τουρκική Μόνιμη Αντιπροσωπεία στον ΟΗΕ, είναι «περιγραφικός, γεωγραφικά ακριβής» και «πλήρως συμβατός» με τη Σύμβαση του Μοντρέ.
«Συνεπώς –τονίζεται– όταν ένα γεωγραφικό χαρακτηριστικό βρίσκεται εξ ολοκλήρου εντός της επικράτειας ενός κράτους, η επίσημη ονομασία που έχει καθοριστεί από την αρμόδια εθνική αρχή μπορεί φυσικά να χρησιμοποιείται σε επίσημες δηλώσεις».
Οι Τούρκοι υποστηρίζουν ακόμη ότι ο όρος «Τουρκικά Στενά» έχει επίσης χρησιμοποιηθεί «κατά παράδοση και με συνέπεια σε πολυάριθμα διεθνή έγγραφα, συμπεριλαμβανομένων ψηφισμάτων και εγγράφων του ΙΜΟ και του ΝΑΤΟ».
Και στο πλαίσιο αυτό, επισημαίνεται πως η ελληνική θέση «δεν έχει καμία βάση στο γράμμα, το πνεύμα ή τον σκοπό» της Σύμβασης, την οποία η Τουρκία εφαρμόζει «σχολαστικά και αμερόληπτα» εδώ και 90 χρόνια.
«Η Σύμβαση θεσπίζει το νομικό καθεστώς που διέπει τη διέλευση από το Στενό της Κωνσταντινούπολης, τη Θάλασσα του Μαρμαρά και το Στενό των Δαρδανελίων. Πέραν αυτού του σκοπού, όμως, η Σύμβαση δεν αποσκοπεί στην τυποποίηση των γεωγραφικών ονομάτων», αναφέρεται καταληκτικά στην επιστολή και επαναλαμβάνεται ότι η Τουρκία θα συνεχίσει να χρησιμοποιεί τον όρο σύμφωνα με την «κυριαρχία και δικαιοδοσία» της και αναμένει από όλα τα κράτη-μέλη, «συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας», να σεβαστούν την «καθιερωμένη και νόμιμη χρήση» του.
Ακολουθήστε το Protagon στο Google News