Παρά τις τυμπανοκρουσίες του Κυριάκου Μητσοτάκη, του υπουργού Ενέργειας, Σταύρου Παπασταύρου, και βεβαίως της νέας πρέσβεως των ΗΠΑ στην Αθήνα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, ότι η Ουάσιγκτον θα μετατρέψει την Ελλάδα – και ειδικότερα την Αλεξανδρούπολη – σε κόμβο μεταφοράς αμερικανικού αερίου προς την Ουκρανία, τη Μολδαβία, κ.ο.κ., η «αγορά» στις δύο δημοπρασίες που έγιναν έως τώρα παραμένει παγερά αδιάφορη. Στην τελευταία, στις 26 Ιανουαρίου 2026, και πάλι το ενδιαφέρον ήταν μηδενικό.Εικονογράφηση: Καθημερινή
Η δυναμική αυτή δεν οφείλεται μόνο στη γεωγραφία, αλλά και στο χαμηλό κόστος του μείγματος αερίου στις εσωτερικές τους αγορές. Αποτελεί κοινό ευρωπαϊκό μυστικό ότι μεγάλο μέρος αυτών των εξαγωγών βασίζεται σε ρωσικό αέριο είτε άμεσα –στην περίπτωση της Ουγγαρίας– είτε μέσω εμπορικών αναμείξεων – στην περίπτωση της Σλοβακίας .
Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι οι υπουργοί των χωρών της Ε.Ε. ενέκριναν το σχέδιο της Επιτροπής για τον τερματισμό των ροών ρωσικού αερίου έως τα τέλη Σεπτεμβρίου του 2027, με την Ουγγαρία και τη Σλοβακία να το καταψηφίζουν και την πρώτη μάλιστα να δηλώνει ότι θα παραπέμψει την υπόθεση στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.
Μέσω αυτών των διαδρομών διοχετεύονται ποσότητες αερίου και από χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία και η Ελβετία με χαμηλότερα κόστη αεριοποίησης του LNG , ενισχύοντας το οικονομικό πλεονέκτημα έναντι του Κάθετου Διαδρόμου, που με όρους αγοράς αποτελεί ανταγωνιστική διαδρομή, όπως αντιστοίχως και το αέριο που εισάγεται μέσω των ελληνικών υποδομών.
Η ΕΕ δεν στηρίζει
Στον ανταγωνισμό από τον άξονα των δυτικών χωρών αποδίδεται, αν όχι επισήμως από την ελληνική πλευρά, η «αμφίσημη», όπως τη χαρακτηρίζουν αρμόδια κυβερνητικά στελέχη, στάση της Ε.Ε
Η Ε.Ε., παρά την απόφασή της να βάλει τέλος στις εισαγωγές του ρωσικού αερίου και την ένταξη του Κάθετου Διαδρόμου στις οκτώ ενεργειακές λεωφόρους που προτεραιοποιεί για την ενεργειακή της ασφάλεια, δεν προχωράει σε έμπρακτη στήριξη . Αντιθέτως, διερευνά το κατά πόσο τα προϊόντα των δημοπρασιών για τη μεταφορά αερίου μέσω του Κάθετου Διαδρόμου παραβιάζουν το ρυθμιστικό ευρωπαϊκό πλαίσιο, έπειτα από σχετικές καταγγελίες traders, πίσω από τις οποίες η ελληνική αγορά «βλέπει» τον ανταγωνισμό των διαδρόμων της Κεντρικής Ευρώπης , που θα χάσουν μερίδια στην περίπτωση που ο Κάθετος Διάδρομος καταστεί ανταγωνιστικός.
Είναι κοινή η εκτίμηση κυβέρνησης και αγοράς στην Ελλάδα ότι ο Κάθετος Διάδρομος χωρίς επιδοτήσεις δεν μπορεί να είναι ανταγωνιστικός όσο υπάρχει το ρωσικό αέριο στην ευρωπαϊκή αγορά . Θα παραμείνει λιγότερο ανταγωνιστικός σε σχέση με τους άλλους διαδρόμους προς την Ουκρανία, αλλά απαραίτητος και συμπληρωματικός μετά το 2027, όπως εξηγούν παράγοντες της αγοράς, γιατί η δυναμικότητα των άλλων οδεύσεων δεν επαρκεί και υπό αυτή την έννοια διαθέτει όλη τη δυναμική για να εξελιχθεί σε βασική διαδρομή μεταφοράς LNG, αναβαθμίζοντας τον γεωπολιτικό ρόλο της χώρας.
